English Arabic
به شمس توس خوش آمدید. / ثبت نام کنید / ورود
    
 

اخبار

توصیه های اقتصادی امام رضا(ع)

توصیه های اقتصادی امام رضا(ع)
مسائل اقتصادی و رفع نیازهای مادی و گذران امور زندگی همواره از مهمترین نگرانی های انسان بوده و آدمی برای رفع این نیازها و خواسته های طبیعی راههای گوناگونی را برگزیده است. در تعالیم آسمانی اهل بیت (ع) نه تنها مسائل اقتصادی که تمامی شئون زندگی با اخلاق و حکمت در می آمیزد.


تعهد و مسئولیت پذیری در روابط اقتصادی

نگاه ویژه امام رضا (ع) به موضوع اقتصاد و روابط مالی آمیخته ای است از لزوم اخلاق، تعهد و مسئولیت پذیری در روابط اقتصادی در ابعاد اجتماعی و فردی .

امام رضا(ع) می فرماید:ان الذی یطلب من فضل یکف به عیاله اعظم اجرا من المجاهد فی سبیل الله. کسی که به دنبال روزی وفضل خداوند باشد تا هزینه خانواده خود را تامین کند پاداشش بیشترازکسی است که درراه خدا جهاد کند.(1)
از نگاه امام رضا(ع) انسان متعهد برای به دست آوردن روزی حلال و برطرف کردن نیازهای مادی و گذران امور زندگی خود باید تلاش کند. از همین روآن حضرت(ع) دریک درس بزرگ به ما می آموزد کسی که به امید روزی و فضل پروردگار در پی روزی حلال می رود تا رفاه خانواده خود را تامین کرده و از دیگران بی نیاز باشد ، پاداشش نزد خداوند بیش ازکسی است که درراه خدا جهاد ومبارزه کند.

حساب و کتاب در زندگی

امام رضا (ع) در بیانی دیگر داشتن حساب و کتاب در مخارج زندگی و رعایت دخل و خرج را از خصوصیات انسان مؤمن و کامل برشمرده و می فرمایند : « لا یستکمل عبد حقیقه الایمان حتی تکون فیه خصال ثلاث: التفقه فی الدین و حسن التقدیر فی المعیشه، و الصبر علی الرزایا (2) ؛ تا سه خصلت در انسان نباشد، حقیقت ایمان او کمال نباید: شناخت عمیق از دین، اندازه داشتن در زندگی و پایداری در مصیبت‎ها».
بدیهی است که زندگی بی حساب و کتاب و فاقد محاسبه و اندازه‎داری، تعادل و هماهنگی لازم را نداشته و با وجود صرف نیرو و سرمایه فراوان، بازدهی بسیار اندک خواهد داشت و در نتیجه امکانات و نیروها هرز رفته و استواری و پایداری حیات فرد و جامعه دچار مخاطره می‎گردد.
پرهیز از اسراف
امام رضا (ع) در بیانات مختلفی ضمن توصیه به کار و تلاش، پرهیز از اسراف و ریخت و پاش و میانه روی، تباه سازی اموال را پدیده ای ناپسند می داند و دوستنان و پیروان خویش را از این پدیده نامبارک باز می دارد و می فرماید: «ان الله یبغض... اضاغة المال؛ خداوند، تباه سازی اموال را دشمن می دارد.» (3) روشن است که تباه کردن اموال و تضییع آنها مفهومی بس گسترده داشته و شامل انواع ریخت و پاش ها و اسراف ها و هزینه های بی مورد در زندگی می گردد.

 
آرامش روحی و روانی در گرو اقتصاد و معیشت

فقر، به طور طبیعی می تواند سرچشمه بسیاری از غصه ها، لغزش ها و تبهکاری ها باشد. «بررسی مشکلات اجتماعی و سبب جویی نابسامانی ها روشن می سازد که فقر اساس بسیاری از مشکلات اجتماعی و نابسامانی های زندگی فردی، خانوادگی و اجتماعی است. تردید نیست که انسان دراین زندگی، درکالبدی جای دارد که از مواد طبیعی تشکیل یافته است و با اشیایی سر و کار دارد و در فضایی زندگی می کند که به وسایل و کالاهای مادی نیازمند است. غذا، لباس، مسکن، نظافت و بهداشت، همه در طبیعت این زندگی و لازم تداوم حیات انسانی است و نبود یا کمبود هر یک از این امور، ناتوانی، بیماری و فرسایش و پیری زودرس را در پی خواهد داشت».

برهمین اساس است که امام رضا(ع) فرمود: «المسکنة مفتاح البوس؛ بینوایی و فقر، کلید بدبختی و بیچارگی است».

  آن حضرت در سخنی دیگر به نقش معیشت کافی در آرامش روحی و روانی انسان این گونه اشاره می فرماید: « ان الانسان اذا ادخر طعام سنته حف ظهره و استراح؛ چون آدمی خوراک سال خویش را ذخیره کند، بارش سبک می شود و آرامش می یابد.» و باز از آن حضرت روایت شده است: «اعمل لدنیاک کانک تعیش آبداً ؛ برای دنیایت چنان عمل کن که گویا برای همیشه زنده ای».

امام رضا(ع) در حدیثی دیگر می فرماید: اذا اقبلت الدنیا علی انسان اعطته محاسن غیره و اذا ادبرت عنه سلبته محاسن نفسه؛ هرگاه دنیا و دارایی به انسانی روی آورد، نیکی های دیگران را  نیز  به او می دهد و هرگاه به کسی پشت کند  و او فقیر شود ، نیکی های خودش را  هم از او می گیرد. در این سخن، فقر، عامل نفی شخصیت شمرده شده است که انسان فقیر دچار آن می شود و بر اثر آن ویژگی های مثبت خویش را از دست می دهد. درحالی که از آن سو، دارایی و تمکن مالی می تواند در شخصیت سازی انسان چنان اثرگذار باشد که او را از نیکی های اخلاقی دیگران نیز بهره مندکند.


پانوشتها:
1. مجلسی محمدباقر/ بحارالانوار ج78ص339 و ر.ک.میزان الحکمه ج4 119حدیث7204
2. تحف العقول، ص 329 .
3. تحف العقول، ص 804.


برای مشاهده صفحه سبک زندگی رضوی در سایت روی شکل زیر کلیک نمایید


سبک زندگی  

۱۴ فروردین ۱۳۹۵ ۰۸:۳۴

اظهار نظر

میانگین امتیاز کاربران: 0.0  (0 رای)

امتیاز:
 
نام فرستنده:
پست الکترونیک: *  
نظر: *
 
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500  


کلیه حقوق این وب‌سایت متعلق به بنیاد بین المللی فرهنگی هنری امام رضا (ع) می‌باشد.